Μοτίβα Σχέσεων
«Δεν είναι απλώς θέμα τύχης. Είναι θέμα ιστορίας.»
Όσα χρόνια δουλεύω ως ψυχοθεραπευτής, έχω καταλάβει κάτι που με συγκινεί βαθιά: σχεδόν όλοι μας στην ουσία παλεύουμε με τις σχέσεις μας. Θέλουμε να αγαπήσουμε και να αγαπηθούμε, να νιώσουμε οικειότητα, αποδοχή, φροντίδα, σταθερότητα. Κι όμως, πολλές φορές, καταλήγουμε ξανά και ξανά σε σχέσεις που μας πονάνε.
Έχω δει ανθρώπους που αντέχουν συντρόφους που τους υποτιμούν, που ξαναγυρνούν σε ψυχρούς, απόμακρους ανθρώπους, που κοπιάζουν ατελείωτα να κερδίσουν την αγάπη κάποιου που δεν ενδιαφέρεται πραγματικά. Σαν να ζουν το ίδιο έργο ξανά και ξανά. Και το πιο παράδοξο; Κατά βάθος, όλοι τους θέλουν το ακριβώς αντίθετο: μια ζεστή, σταθερή, ουσιαστική σχέση.
Γιατί λοιπόν συμβαίνει αυτό;
Η αλήθεια είναι ότι ο τρόπος που σχετιζόμαστε έχει ρίζες πολύ πιο βαθιές από όσο φανταζόμαστε. Χωρίς να το συνειδητοποιούμε, κουβαλάμε μέσα μας ιστορίες από το παρελθόν. Ως ενήλικες, έχουμε μια τάση να ξαναδημιουργούμε σχέσεις που μοιάζουν με εκείνες που μας πλήγωσαν όταν ήμασταν παιδιά. Γιατί; Επειδή είναι γνώριμες. Το οικείο, ακόμη κι αν είναι επώδυνο, μας δίνει μια αίσθηση προβλεψιμότητας. Ξέρουμε τι να περιμένουμε. Και γι’ αυτό συχνά μένουμε παγιδευμένοι σε μοτίβα που μας πληγώνουν.
Το πρόβλημα είναι ότι το οικείο δεν σημαίνει και ωφέλιμο. Είναι απλώς… οικείο. Αν δεν το κατανοήσουμε, αν δεν αποκτήσουμε επίγνωση, το πιθανότερο είναι να το ξαναζήσουμε.
Εδώ έρχεται ο ρόλος της ψυχοθεραπείας. Δεν είναι απλώς μια κουβέντα με κάποιον που μας ακούει. Είναι ένας ζωντανός μικρόκοσμος, όπου οι ίδιες δυναμικές που μας δυσκολεύουν θα εμφανιστούν και στη σχέση με τον θεραπευτή. Και αυτή είναι η μεγάλη μας ευκαιρία: να δούμε το μοτίβο να ξεδιπλώνεται μπροστά μας, στο «εδώ και τώρα». Να παρατηρήσουμε πώς σχετιζόμαστε, τι μας φοβίζει, τι μας θυμώνει, τι μας αγγίζει.
Ψυχοθεραπεία
η θεραπευτική σχέση
Και το πιο σημαντικό: η θεραπευτική σχέση μπορεί να γίνει μια επανορθωτική εμπειρία. Να νιώσουμε, ίσως για πρώτη φορά, πώς είναι να είμαστε με κάποιον που μας βλέπει αληθινά, που δεν μας απορρίπτει, που μας συναντά ως άνθρωπος. Για μένα, αυτός είναι και ο λόγος που ένας θεραπευτής δεν μπορεί να είναι απλώς «ουδέτερος» ή «απόμακρος». Πρέπει να είναι αληθινός άνθρωπος, με συναισθήματα, παρών στη σχέση.
Φυσικά, η θεραπεία δεν σταματάει εκεί.
Δεν είναι σκοπός να φτιάξουμε απλώς μια ωραία σχέση με τον θεραπευτή. Είναι μια πρόβα, ένα πεδίο εξάσκησης. Μέσα από αυτή τη σχέση, δοκιμάζουμε σταδιακά νέους τρόπους συσχέτισης, που μπορούμε μετά να μεταφέρουμε έξω, στις προσωπικές και κοινωνικές μας σχέσεις.
Είναι μια διεργασία που θέλει χρόνο, επιμονή, πολλές φορές και θάρρος. ¨Ομως πιστεύω ότι αξίζει, να μάθεις να ζεις πιο κοντά σε αυτό που έχεις πραγματικά ανάγκη – κι όχι απλώς σε αυτό που έμαθες κάποτε να αντέχεις.